energie besparen elektrische auto

Een rekensommetje dat veel duidelijk maakte – Column door Bas van der Weerd

Vorige week sprak ik iemand die van mening was dat elektrisch rijden helemaal niet zo groen is als er verteld wordt. We zijn deze week samen aan het rekenen geslagen. De beste man staat nog niet meteen in de showroom om een BEV uit te zoeken, maar hij is wel ‘om’, en niet zo’n beetje ook. Ik wil het sommetje daarom graag met jullie delen.

Dat een auto met verbrandingsmotor meer CO2 en fijnstoffen uitstoot, mogen we als bekend beschouwen. Bijna alle berichtgeving gaat ook over de uitstoot. Maar hebben we wel eens gekeken naar het daadwerkelijke energieverbruik? In onderstaand verhaal reken ik je haarfijn de verschillen voor. Voordat je verder leest, vergeet niet dat bijna alle energie die onnodig wordt verbruikt, in warmte wordt omgezet en de aarde verder opwarmt.

Helemaal gemiddeld

We zijn om het makkelijk te houden uitgegaan van een auto in het C-segment. De gemiddelde Nederlander rijdt 13.000 kilometer per jaar. Een benzineauto uit dit segment, uitgaande van een mix van de modellen van de afgelopen 10 jaar, zal ongeveer 1:15 rijden. Dat betekent 867 liter benzine per jaar. Voor de elektrische auto hebben we naar auto’s als de Nissan Leaf en Kia e-Niro gekeken. Als we wat waarden uit onze database met EV’s opzoeken en daar het gemiddelde van nemen en afronden komen we uit op 0,175 kWh per kilometer, en per jaar dus op 2.275 kWh.

Een eerste vergelijk

Nu hebben we het over kWh’s en liters, dat is moeilijk te vergelijken. Iets met appels en peren. Een snelle blik op Wikipedia leert ons dat benzine per liter ongeveer 8,9 kWh aan energie bevat. Een benzineauto verbruikt per jaar dan ruim 7.700 kWh aan energie. Dat is meer dan drie keer zoveel dan de 2.275 kWh die een EV gebruikt. Ik hoor het eerste gezucht naast me en ik kan nog maar net een triomfantelijke grijns onderdrukken.

Een ICE verbruikt ruim vier keer zoveel energie als een BEV!

Maar we zijn er nog niet. Het produceren van benzine kost namelijk ook energie, en niet zo’n beetje ook: 6 kWh per liter. Schrik niet: voor de 8,9 kWh aan energie die een liter benzine bevat, is 6 kWh energie nodig om die liter te produceren. Nu tellen we de energie op die is opgebruikt bij de verbranding, en de energie die nodig was om het te produceren. Dat uitgangspunt is even wennen maar het gaat mij er alleen maar om hoeveel energie er per kilometer opgesoupeerd wordt. We rekenen weer uit: 867 liter maal 6 kWh is afgerond 5.200 kWh. Een benzineauto gebruikt per jaar dus 7.700 + 5.200 = 12.900 kWh.

Wie elektrisch gaat rijden, bespaart bijna 80% energie!

Mijn grijns valt niet meer te onderdrukken want ik zie dat dit absoluut een gelopen race is. Uiteraard wordt er tegengesputterd: “Ja, maar groene stroom kost óók energie om te produceren”. Natuurlijk is dat zo. Een korte zoektocht op de ‘groene’ websites leert ons dat dat extra energieverbruik van elektriciteit uit windenergie zo’n 20% is. Dat was in het geval van zonne-energie wat lastiger te achterhalen dus daar hebben we een ‘hulplijn’ voor ingeschakeld: je kunt rekenen met 10-20% ‘verlies’ (dank, Tammo!).  Veiligheidshalve ga ik uit van 25%. Dan compenseer ik ook het verlies dat bij het laden optreedt.

Het jaarlijkse energieverbruik van een EV zal dan zo’n 2.845 kWh uur zijn. Dat betekent nog steeds dat een benzineauto véél meer energie verbruikt. Ruim vier keer zoveel. Een verschil van meer dan 10.000 kWh! Ik houd mijn gesprekspartner ook even voor, dat je met een elektrische auto vele malen meer energie kunt besparen dan het gemiddelde Nederlandse huishouden aan elektriciteit gebruikt. Dat is namelijk ongeveer 3.000 kWh.

Nog wat vergelijken

Dat zet ons allebei aan het nadenken, want nu willen het ook vergelijken met de energie die het gemiddelde Nederlandse gezin aan elektriciteit en gas verbruikt. Gewoon omdat het kan, en omdat we benieuwd zijn hoe zich dat allemaal verhoudt. Even opgezocht: een gemiddeld Nederlands huishouden gebruikt afgerond 1.300 m³ gas per jaar. Sommige bronnen geven nog meer op maar laten we hier maar even op houden. Ook weer even omrekenen naar kWh’s, waarbij een kuub aardgas ongeveer 9,8 kWh oplevert. Heel toevallig ongeveer net zoveel als je uit een liter benzine haalt.

Helaas geeft de NAM geen antwoord op onze vraag over de energie die er benodigd is om een kuub aardgas te winnen en bij de eindgebruiker te krijgen. De Gasunie reageert wel meteen maar weet het antwoord niet. Laten we er maar van uitgaan dat er per kuub aardgas zo’n 2 kWh benodigd is. Een kuub gas komt dan op 11,8 kWh (verbrande energie en energie om het te produceren). Dus 1.300 maal 11,8 kWh is 15.340 kWh. Daarbij komt dan nog het elektriciteitsverbruik. Dat is 3.000 kWh plus 20% extra voor de energie om het te produceren, is 3.600 kWh.

Eigenlijk zouden we alles in kilojoules uit moeten rekenen maar dan wordt het wel ingewikkelder en de relatieve verschillen blijven toch gelijk. Hoog tijd om alles eens op een rijtje zetten.

 

Een C-segment auto met benzinemotor12.900 kWh
Een C-segment auto met elektromotor2.845 kWh
Een gemiddeld Nederlands huishouden ‘op gas’18.940 kWh
Een gemiddeld Nederland huishouden ‘gasloos’8.750 kWh

 

Genoeg te besparen

Ik reken nog even door: een gemiddeld huishouden dat ‘op gas stookt’ en ‘benzine rijdt’, verbruikt jaarlijks ongeveer 31.840 kWh aan energie. Zorgwekkend hierbij is dat zo’n 40% van die energie door de auto wordt verbruikt. Als dat gezin elektrisch zou rijden en het hele huis ‘gasloos’ zou zijn, zou dat gezien slechts 11.595 kWh verbruiken. Zo’n ‘gasloos’ huishouden verbruikt inclusief elektrische auto nog minder dan één auto met benzinemotor. Moet ik nog meer zeggen of is het je nu wel duidelijk dat een auto met een verbrandingsmotor in energetisch opzicht een stompzinnig ding is? Ja, ik weet het. Op dit moment kost het bouwen van een elektrische auto nog wel iets meer energie. Maar ga eens rekenen hoeveel energie je bespaart met tien jaar elektrisch rijden. Daarmee kun je heel wat elektrische auto ’s bouwen.

Oh, daarom!

De hoeveelheid energie die het Nederlandse wagenpark (8,5 miljoen auto’s) jaarlijks gebruikt, is gigantisch: 109.650.000.000 kWh. Met die energie kunnen we het hele jaar door, 24 uur per dag, 625.000 elektrische kacheltjes van 2.000 watt laten draaien. Kijk, nu weten we waarom het buiten zo warm is! 😉

4 Comments

  • Bas van der Weerd| 30/06/2020 bij 15:14

    Precies! De hoeveelheid energie die nodig is om met een ICE rond te rijden, is vele malen hoger dan met een BEV. Los van de uitstoot: al die extra energie is voor het grootste deel ook warmte, waarmee we de aarde ook weer lekker opwarmen.

  • Remco Rietveld| 30/06/2020 bij 14:15

    Dus we kunnen met 1/3 van de totale brandstof die verbruikt wordt om de jaarlijkse kilometers te rijden in een ice gebruiken om de stroom op te wekken voor een bev om die jaarlijkse kilometers te maken. Dat scheelt heel wat uitstoot en euro’s zou ik zeggen.

  • Bas van der Weerd| 29/06/2020 bij 17:06

    Beste Robert,

    Mijn rekensommetje gaat inderdaad ook alleen maar over het energieverbruik zelf. Dat is heel bewust, juist omdat de focus vaak alleen op uitstoot ligt. Daarom vond ik het leuk om ook eens naar het energieverbruik an sich te kijken. Want zeg nou zelf: hoe ridicuul is het dat de productie van benzine ongeveer 2/3e kost van de energie die het oplevert?

    Naast zonne-energie is er ook nog zoiets als windenergie, en elektriciteit kun je ook opslaan. Maar inderdaad, de opslag en distributie van elektriciteit wordt wel nog een dingetje, evenals het uitbreiden van het elektriciteitsnet. Daarin zal V2G ook een rol gaan spelen en het zou me ook niet verbazen als er in de industrie oplossingen met waterstof komen. De winning van grondstoffen voor EV-accu’s is inderdaad nog problematisch. Daarom is er ook zoveel onderzoek naar ‘vriendelijkere’ accu’s en moeten we de accu’s ook 100% recyclen of herbruiken.

    Je mag sceptisch zijn, en kritisch, dat is je goed recht. Maar ik denk dat we geen andere keus hebben dan openstaan voor de transitie naar ‘elektrisch’ en er met zijn allen voor moeten zorgen dat we die transitie zo vlot en goed mogelijk moeten laten verlopen.

  • Robert Zeevalk| 28/06/2020 bij 13:16

    Mooi rekensommetje.

    Zoals elk rekensommetje in deze sector zijn er een aantal zaken die “vergeten” worden:

    Alles op zonne-energie laten lopen kost massa’s aan batterijen, of het staat allemaal stil in de nacht;
    Als ze ALLES op groene energie willen laten draaien, dan moet de industrie dat ook doen. Ik zie niet in hoe die piekverbruiken kunnen opgevangen worden zonder grote opslag (= batterijen)
    Ze zullen andere batterijen moeten vinden dan diegenen waar ze lithium en kobalt voor nodig hebben:
    Lithium is er genoeg, maar de ontginning is heel milieu belastend
    Kobalt gaan nog oorlogen voor gevoerd worden.
    Hoeveel windmolens en zonneparken moeten er nog bijgebouwd worden?
    Wat gaat de ombouw van het kabelnetwerk kosten om ALLES elektrisch te laten verlopen

    Dus Mooi sommetje maar met niet alles belicht

    Mvg

    Robert zeevalk

    Laat een reactie achter

    Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.*



    U kunt deze HTML tags en attributen gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

    Terug naar boven